Zeeschildpadden zijn waarschijnlijk het meest geliefde dier om te zien bij het duiken of snorkelen. Ze bewegen met ongelooflijke elegantie door het water, staan niet negatief tegenover mensen, en zijn voor de meeste duikers een onvergetelijke ontmoeting.
Zeven soorten zeeschildpadden
Er zijn zeven soorten zeeschildpadden wereldwijd — zes zijn bedreigd.
Groene zeeschildpad (Chelonia mydas) — meest geziene soort bij duikers. Tot 1,5 meter, groenachtig vet (vandaar de naam, niet de kleur van de schild). Ziet op zeegras en algen. Aanwezig in alle tropische en subtropische oceanen.
Karetschildpad (Eretmochelys imbricata) — slanker, spitsere snuit, overlappende schildpanelen. Eet zeesponzen. Gezien bij rifwanden in Indo-Pacifisch.
Leer zeeschildpad (Dermochelys coriacea) — grootste schildpad, tot 900 kg. Diepwater-duiker. Zelden gezien door recreatieve duikers.
Olijf-ridley (Lepidochelys olivacea) — kleinste soort. Massale nesteling (arribada) in Costa Rica en India.
Beste locaties voor zeeschildpad-encounters
Malediven
Groene zeeschildpadden en karetschildpadden bij vrijwel elke duiklocatie. Cleaning stations op rifwanden (vissen reinigen de schildpad van parasieten).
Bonaire
Shore diving ontmoetingen op de meeste rifwanden — zeeschildpadden zijn zo gewend aan duikers dat ze nauwelijks reageren.
Rode Zee (Egypte)
Dagelijkse schildpad-sightings bij Ras Mohammed en Ras Abu Galum.
Gili-eilanden (Indonesië)
Beschermde zone, zeeschildpadden abundanter dan praktisch elke andere locatie in Azië.
Hawaii (VS)
Groene zeeschildpadden (honu) heilig in Hawaiiaanse cultuur, beschermd, talrijk bij ondiepe riffen.
Sipadan (Maleisië)
Misschien de hoogste schildpad-concentratie per vierkante kilometer ter wereld.
Gedrag van zeeschildpadden
Ademhalen: schildpadden zijn luchtademende reptielendie elke 4–10 minuten naar de oppervlakte moeten. Ze can voor langere tijd houden tijdens rust — tot 7 uur slaap onder water.
Eten: groene schildpadden grazen op zeegras en algen. Karetschildpadden eten zeesponzen. Je ziet ze regelmatig langs rifwanden grazen.
Schoonmaken: schildpadden bezoeken cleaning stations waar kleine vissen parasieten van de schild verwijderen. Ze hangen dan stil in lichte stroming — ideaal fotomoment.
Navigatie: schildpadden navigeren via het aardmagnetisch veld — ze keren elke 20–30 jaar terug naar het strand waar ze uitkwamen om zelf te nestelen.
Hoe omgaan met zeeschildpadden
Wel doen:
- Drijf kalm en laat de schildpad naderen of passeren
- Blijf op ooghoogte — kijk mee, niet van boven
- Foto's nemen is prima — geen flitser direct in de ogen
Niet doen:
- Aanraken — wettelijk verboden in de meeste landen, en de slimlaag wordt beschadigd
- Achtervolgen of de weg versperren
- Boven de schildpad drijven (blokkeert hun weg naar de oppervlakte)
- Rijden ("joyrijden" door vast te houden aan de schild — dit is dierenmishandeling en overal verboden)
Fotografie
Zeeschildpadden zijn ideaal te fotograferen. Ze bewegen langzaam en herhalen gedrag (grazen, cleaning station). Gebruik een breed-hoeklens voor het klassieke silhouet-shot omhoog met blauw water.
Log zeeschildpad-sightings in Depth met soort (karetschildpad vs groene), locatie en grootte — citizen science data helpt beschermingsprogramma's.
Veelgestelde vragen
Zijn zeeschildpadden gevaarlijk?
Nee — zeeschildpadden zijn vredig. Ze bijten alleen als ze vastgehouden of bedreigd worden. Bij correct gedrag is er geen enkel risico.
Wanneer nestelen zeeschildpadden?
Afhankelijk van de locatie: tropische stranden, doorgaans mei–september (noordelijk halfrond) of november–maart (zuidelijk halfrond). Het zien van nesteling aan het strand is een spectaculaire bonus.
Welk seizoen zijn ze het beste te zien?
Zeeschildpadden zijn het hele jaar aanwezig op beschermde locaties. De concentratie is het hoogst tijdens voedingsperioden (zeegras-season) en bij cleaning stations.