Een rebreather (Closed Circuit Rebreather, CCR) recyclet je uitgeademde adem in plaats van gasbellen in het water te blazen. Het resultaat: stiller dan open-circuit SCUBA, dramatisch langere duiktijden en efficiënter gasgebruik. Rebreathers worden gebruikt door militaire duikers, wetenschappers en gevorderde recreatieve duikers.
Hoe werkt een CCR?
In een standaard perslucht-setup verlaat elke uitgeademde ademteug het systeem als gasbellen. Bij een CCR passeert de uitgeademde lucht een scrubber-cartridge gevuld met CO₂-absorberend materiaal (sodalime), waarbij CO₂ chemisch wordt gebonden. De overgebleven lucht — nog rijk aan O₂ — wordt teruggeleid naar de inhalatie-kant, aangevuld met frisse zuurstof uit een kleine O₂-fles.
Kernonderdelen CCR:
- O₂-fles: Bevat zuivere zuurstof (100%)
- Verdunnerfles: Perslucht of nitrox als diluent (stikstofbalans)
- Tegenlong (Counterlungs): Vervangen de functie van longen in het systeem
- Scrubber: Kalkaarde-patroon dat CO₂ chemisch absorbeert
- O₂-sensor: Meet ppO₂ voortdurend; computer stuurt O₂-injectie aan
Voordelen vs. open circuit
| Aspect | Open Circuit | CCR | |---|---|---| | Gasbellen | Veel, luid | Vrijwel geen | | Duiktijd | 45–60 min (op 20 m) | 2–4 uur | | Gasverbruik | Hoog | Extreem laag | | Ideale ppO₂ | Variabel | Constant geoptimaliseerd | | Narcosedrempel | Normaal | Lager (minder N₂) |
Voordelen voor natuur-fotografie en onderzoek
Bellen schrikken mariene fauna af. Een rebreather-duiker zweeft stil — vissen reageren niet op de duiker als een bedreiging. Macro-onderwaterfotografen en zeebiologisch onderzoekers kiezen om die reden voor CCR.
Semi-gesloten circuit (SCR)
Een sCCR is eenvoudiger dan een volledige CCR: een vooraf gemengd nitrox-mengsel circuleert, met een periodieke gasverversing (kleine gasbellen). Minder gevaarlijk dan CCR maar ook minder efficiënt.
Risico's en vereiste opleiding
CCR heeft unieke veiligheidsrisico's die open circuit niet heeft:
- CO₂-vergiftiging ("CO₂ breakthrough"): Als de scrubber vol is of niet goed geplaatst. Symptomen: hoofdpijn, ademnood — kan snel leiden tot bewusteloosheid.
- Zuurstofvergiftiging: ppO₂ te hoog door sensorfout. Duiken dieper dan 6 m met 100% O₂ is gevaarlijk.
- Verlies van gasmonitor: Sensors falen; redundante sensoren en training zijn verplicht.
Vereiste opleiding:
- TDI/PADI Recreational Rebreather (sCCR, oppervlakte-duiken)
- TDI/ANDI CCR Air Diluent Diver (basis CCR)
- CCR Mixed Gas Diver (gevorderd, helium-mengsels)
Minimale aanbeveling: 100 open circuit-duiken vóór de eerste rebreather-cursus.
Loggen in Depth
Depth ondersteunt rebreather-parameters bij het loggen: gastype (CCR/sCCR), ppO₂-instelling, scrubber-tijd en diluent-mengsel. Noteer ook de scrubber-startconditie en -eindconditie per duik. Na meerdere duiken zie je de scrubber-levensduur in jouw duikprofiel — kritische informatie voor veiligheidsplanning.