Waarom nabewerking noodzakelijk is voor onderwaterfoto's
Water filtert licht. Rood is al weg op 3–5 meter diepte, oranje op 10 m, geel op 15 m. De sensor van je camera registreert wat er is — en dat is een blauw-groen monochroom resultaat. Nabewerking is niet optioneel bij onderwaterfotografie: het is de manier om terug te krijgen wat het oog zag.
De twee strategieën:
- Kleurcorrectie — terugbrengen van de verloren kleuren via kleurschuiven
- Creatieve kleurgrating — een stijl kiezen die past bij het onderwatergevoel (niet perse realistisch)
RAW vs JPEG
Fotografeer altijd in RAW als je camera het ondersteunt. RAW bevat de volledige sensorinformatie; JPEG is al verwerkt en ingekrompen. Bij kleurcorrectie van 40–50% (wat normaal is bij onderwaterbeelden) is JPEG al kapot; RAW overleeft het.
GoPro en Insta360 schieten standaard JPEG maar hebben een RAW-modus (handmatig instellen).
Nabewerking in Lightroom (stap voor stap)
Stap 1: Witbalans handmatig instellen Klik met het pipet op iets dat neutraal grijs of wit moet zijn (bijv. een lichte steen, een witte strip van de duiker). Lightroom corrigeert de kleurtemperatuur automatisch.
Als er geen neutraal object in beeld is: zet Kleurtemperatuur handmatig op 10.000 K+ (warmer) en Kleurweiding (Tint) licht naar magenta.
Stap 2: Belichting corrigeren
- Belichting: +0.5 tot +1.5 (onderwaterbeelden zijn standaard onderbelicht)
- Contrasten: +10 tot +20
- Witpunt: +20 tot +50
Stap 3: Rood terugbrengen via HSL/Kleur
- Ga naar HSL → Verzadiging → Rood: +40 tot +80
- Luminantie → Rood: +10 tot +20
- Herhaal voor oranje en geel indien nodig
Stap 4: Scherpte verbeteren
- Verscherpen: 60–90 (hoog door onderwateronscherpte)
- Ruisonderdrukking: 30–50 Luma (onderwaterbeelden hebben meer ruis door hogere ISO)
Stap 5: Kleurgrating (optioneel) Voeg een koele schaduw toe aan de dieptezones (Shadows: blauw-cyaan) en warmte in de middentonen (Midtones: oranje). Dit geeft het "National Geographic"-onderwaterlook.
Gratis alternatieven
RawTherapee (gratis, desktop): Volledige RAW-verwerking met HSL-control. Iets minder intuïtief dan Lightroom maar compleet.
GIMP (gratis): Curvesaanpassing voor kleurbalans; minder geavanceerd voor RAW.
Snapseed (mobiel, gratis): Verrassend goed voor snelle kleurcorrectie op telefoon. Whitebalam-tool en "selective adjust" werken goed.
Lightroom Mobile (gratis tier): Basis kleurcorrectie en RAW-support op telefoon/tablet.
Specifieke situaties
Nachtduiken met strobe: Kleuren zijn al correct; bewerk voor scherpte en contrast, niet voor witbalans.
Filters gebruikt: Je rode-filter beelden zijn al warmer; compenseer omlaag in Lightroom (verlaag kleurtemperatuur).
UV/fluorescentie-fotografie: Verhoog verzadiging tot het maximum; schakel "Kleur Afwijking" correction uit voor de felle, surreële kleuren te behouden.
Loggen in Depth
Koppel je bewerkte foto's aan de duik in Depth. Depth bewaart EXIF-data (inclusief diepte als je camera dit schrijft via het duikhuis-connector). Galeries per locatie laten je zien hoe de condities op verschillende dagen verschilden.