← Duikgids

Nitrox (EANx): wat het doet, hoe je het gebruikt en wanneer het loont

Wat is Nitrox?

Normaal perslucht bestaat uit 21% zuurstof en 79% stikstof (en spoorgassen). Nitrox (ook EANx, Enriched Air Nitrox) heeft een hoger zuurstofpercentage — typisch 32% of 36%. Door minder stikstof in je fles stijgt je no-decompressielimiet (NDL) op dezelfde diepte, of je hoeft minder lang te wachten bij een decompressiestop.

Voordelen van Nitrox

1. Langere NDL op dezelfde diepte

Dit is het hoofdvoordeel. Op 30 meter heeft EANx 32 een NDL van ~30 minuten (lucht ≈ 20 min). Dit geeft meer tijd voor foto's, observaties en rustig verkennen.

2. Kortere oppervlakteintervallen

Met minder stikstof in het bloed na de duik herstel je sneller. Ideaal bij meerdere duiken per dag.

3. Minder vermoeidheid (mogelijk)

Veel duikers rapporteren minder vermoeidheid na nitrox-duiken. De wetenschappelijke basis is beperkt, maar de lagere stikstofbelasting is reëel.

4. Veiligheidsmarges bij ondiepe duiken

Op 10–15 meter is nitrox praktisch overbodig qua NDL, maar geeft een extra stikstofmarge als reserve.

Beperkingen en risico's

Maximale werkdiepte (MOD)

Zuurstof is giftig bij hoge partiaaldruk (PO₂ > 1,6 bar). De Maximum Operating Depth (MOD) is de diepte waarbij PO₂ 1,4 bar bereikt (conservatieve grens):

| Mengsel | MOD bij PO₂ 1.4 | MOD bij PO₂ 1.6 | |---|---|---| | Lucht (21%) | 57 m | 66 m | | EANx 32 | 33 m | 40 m | | EANx 36 | 29 m | 35 m |

Duik nooit dieper dan de MOD van jouw mengsel. Zuurstofvergiftiging heeft geen waarschuwingssymptomen — plotseling verlies van bewustzijn of convulsies onder water.

Duikcomputerinstellingen

Stel je computer in op het exacte nitrox-percentage vóór elke duik. Een computer ingesteld op lucht (21%) terwijl je EANx 32 duikt berekent verkeerde NDL's en geeft gevaarlijk optimistische waarschuwingen.

Fles-analyse

Analyseer elke fles nitrox met een zuurstofanalysator vóór gebruik. Mengfouten zijn zeldzaam maar mogelijk. Schrijf het percentage op de fles (of tap) en parafeer.

Hoe EANx 32 te gebruiken

  1. Cursus volgen: PADI, SSI, NAUI bieden Nitrox Specialty-cursussen (1 dag theorie + eventueel duik)
  2. Analyseer de fles: meten = weten; analyseer zelf of vraag het meetresultaat aan de operator
  3. Stel je computer in: ga naar gasinstellingen en voer het exacte percentage in
  4. Bereken MOD: noteer de MOD op je handpalm of dive slate tijdens de duik
  5. Duik conservatief: Nitrox geeft geen extra dieptemarge — het geeft tijdsmarge op dezelfde diepte

EANx 32 versus EANx 36

EANx 32 is geschikter voor duiken op 20–33 m. EANx 36 geeft meer NDL maar heeft een lagere MOD (29 m bij conservatieve instelling). Kies EANx 36 voor ondiepe rifduiken; EANx 32 voor dieper wrakduiken tot 30 m.

Kosten en beschikbaarheid

Nitrox kost gemiddeld €5–€15 meer per fles dan perslucht. Grote duikscholen en resorts bieden het vaak als standaard aan. Op afgelegen locaties is nitrox soms niet beschikbaar — informeer vooraf.

Loggen in Depth

Noteer in Depth altijd het gaspercentage (21%, 32% of 36%), de MOD en de diepste punt van de duik. Als je boven MOD bleef, markeer het als correcte praktijk. Dit bouwt je nitrox-trackrecord op voor toekomstige technische cursussen.